fot. M. Forecki

Andrzej Marek Wyrwa: „Nie ma przyszłości bez przeszłości”

17 listopada 2022 r. zmarł profesor Andrzej Marek Wyrwa, od roku 2008 dyrektor Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy. Miał 67 lat.

Andrzej Marek Wyrwa był wybitnym historykiem i archeologiem, profesorem zwyczajnym nauk humanistycznych, dyrektorem Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy. Pracował także w Instytucie Historii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Prowadził interdyscyplinarne badania archeologiczno-historyczne, architektoniczne i przyrodnicze, koncentrujące się na epoce wczesnego średniowiecza w  Polsce i  Europie – ze szczególnym uwzględnieniem historii zakonu cysterskiego.

W latach 1982-2008 był szefem ekspedycji archeologicznej w  Łeknie. W jej trakcie odsłonięto relikty grodu, romańską rotundę i średniowieczny klasztor oraz zrekonstruowano liczne aspekty życia dawnych mieszkańców terenów obecnej Wielkopolski. Był prekursorem badań wieku materii nieorganicznej metodą spalania węgla C14 w zaprawach budowlanych.

 

W polu jego zainteresowań naukowych leżała także historia archeologii, muzeologia, działalność muzeów we współczesnym społeczeństwie.

W czasie pełnienia funkcji dyrektora Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy Andrzej Marek Wyrwa pracę instytucji skupił na prowadzeniu badań archeologicznych i etnograficznych oraz promowaniu wiedzy o roli Ostrowa Lednickiego w procesie kształtowania się państwa polskiego.

Warto tutaj wspomnieć o prowadzonym od 2018 roku, we współpracy ze Stowarzyszeniem Wielkopolska Grupa Eksploracyjno-Historyczna „Gniazdo” i pracownikami Instytutu Archeologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, projekcie pn. „Lednica. Razem dla ratowania zabytków”.

W jego ramach prowadzone były jedne z największych w Polsce badania powierzchniowe. Prace te miały na celu rozpoznanie i dokumentację dziedzictwa archeologicznego i ochronę zabytków ruchomych przed nielegalnie działającymi „poszukiwaczami skarbów” oraz weryfikację dotychczasowego stanu wiedzy o przemianach kulturowych wokół jeziora Lednica.

 

Andrzej M. Wyrwa, dyrektor Muzeum Pierwszych Piastów

Profesor Andrzej Marek Wyrwa, fot. M. Forecki

Profesor Wyrwa był inicjatorem budowy nowej siedziby Muzeum. Dzięki realizowanemu w ramach Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2014-2020 projektowi pn. Rozbudowa infrastruktury magazynowo-konserwatorsko-wystawienniczej Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy, instytucja zyskała między innymi nowoczesne pracownie archeologiczne, konserwatorskie i naukowe, bibliotekę, sale edukacyjne, pomieszczenia magazynowe i sale ekspozycyjne.

Pozwoliło to na podwyższenie standardów ekspozycji zbiorów archeologicznych, nastąpiła bowiem zdecydowana poprawa warunków ich magazynowania, konserwacji i dokumentacji.

Nowa siedziba została otwarta 7 października 2022 roku. Umożliwia ona instytucji pełnienie roli kluczowego ośrodka naukowo-wystawienniczo-edukacyjnego, związanego z początkami państwa polskiego, a także popularyzującego i pielęgnującego tradycję związaną z historyczną rolą Ostrowa Lednickiego i jego otuliny w dziejach kulturowych Wielkopolski i Polski, a także ich związków z europejskim kręgiem kulturowym.

Andrzej Wyrwa w latach 2003 – 2016 roku był przewodniczącym Rady Koordynacyjnej Szlaku Cysterskiego w Polsce przy opacie Prezesie Polskiej Kongregacji Cystersów. Był też członkiem licznych towarzystw naukowych. Pełnił funkcję redaktora naczelnego czasopisma – „Studia Lednickie”, wydawanego od 1989 roku przez Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy, poświęconego tematyce historii średniowiecza, etnografii Polski oraz zagadnieniom z zakresu nauk przyrodniczych.

Jest autorem licznych publikacji naukowych i popularnonaukowych – łącznie opublikował około 600 opracowań naukowych, popularnonaukowych, publicystycznych, ekspertyz i innych.

W roku 2012 doprowadził do powstania pierwszego od wielu lat popularnonaukowego filmu o Ostrowie Lednickim „Wyspa Władców” w reżyserii Zdzisława Cozaca.

Upowszechnianie wiedzy o historii naszego regionu poprzez liczne publikacje oraz działalność dydaktyczną była niewątpliwą dominantą działalności profesora Andrzeja Marka Wyrwy. Jako dyrektor Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy dbał o to, aby zarządzana przez niego instytucja stawała się coraz atrakcyjniejsza dla zwiedzających, w tym dla młodzieży i dzieci.

 

Andrzej M. Wyrwa, dyrektor Muzeum Pierwszych Piastów

Profesor Andrzej Wyrwa, fot. M. Forecki

Z jego inicjatywy i dzięki jego staraniom, Zarząd Województwa Wielkopolskiego ustanowił honorową Nagrodę Lednickiego Orła Piastowskiego, przyznawaną dorocznie przez Marszałka Województwa Wielkopolskiego za wybitne osiągnięcia w dziedzinie badań naukowych i upowszechniania wiedzy o roli dynastii piastowskiej w historii Polski i Europy oraz ochrony piastowskiego dziedzictwa kulturowego.

„Nie ma przyszłości bez przeszłości” – powiedział w jednym z wywiadów Andrzej Wyrwa.

 

W Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy związki pomiędzy tym, co było, tym co jest i co może się wydarzyć, prezentowane są w sposób zachęcający zwiedzających do głębszej refleksji nad historią, kulturą i kondycją człowieka.

A liczne „Izabelle” – nagrody za promowanie wielkopolskiej działalności muzealniczej oraz „Sybille” – nagrody za muzealne wydarzenia roku tylko to potwierdzały.

Podziel się kulturą!
What’s your Reaction?
Ciekawe
Ciekawe
5
Świetne
Świetne
0
Smutne
Smutne
9
Komiczne
Komiczne
0
Oburzające
Oburzające
0
Dziwne
Dziwne
0